Showing posts with label Buying. Show all posts
Showing posts with label Buying. Show all posts

ေစ်းဝယ္ျခင္း အႏုပညာ

မာၻႀကီးမွာ လူဦးေရေတြ ပြားခ်င္တိုင္း ပြားလာတဲ့ အျပင္ ေတာနဲ႔ၿမိဳ႕ တျပန္႔တေျပာတည္း ဆက္စပ္ က်ယ္ျပန္႔မႈဟာလည္း ပမာဏ ႀကီးလာပါတယ္။


ဒါကို gigantic Conurbations ေခၚၾကတယ္။ သည္ေတာ့ ေစ်းဝယ္သူေတြကလည္း ဖြဲ႕တည္မႈ နီးကပ္လာျခင္းနဲ႔ အတူ လိုအင္ဆႏၵေတြ တစ္ေျပးညီ ျဖစ္လာတယ္လို႔ ေကာက္ခ်က္ဆြဲမယ္ ဆိုရင္လည္း ျဖစ္ပါရဲ႕။ ေတာနယ္က ဒါႀကိဳက္တယ္၊ ဒါကိုဝယ္တယ္။ ၿမိဳ႕ျပက ဒါကို ဝယ္တယ္၊ ဒါကိုႀကိဳက္တယ္ ဆိုတာ အကြာအဟ က်ဥ္းသြားၿပီးလို႔ ဆိုလိုတာပါ။ တိုက်ိဳဆိုရင္ လူဦးေရသန္း ၃၀ ေလာက္၊ မကၠဆီကိုဆိုရင္ သန္း ၂၀ ေလာက္ ရွိေနပါၿပီ။ ပါရီ၊လန္ဒန္၊ ေရာမၿမိဳ႕ႀကီး ေတြလိုပဲ လာဂို႕စ္၊ ဗ်ေနာေအးရိစ္၊ ဂ်ာကာတာလို ၿမိဳ႕ေတြဟာလည္း ျဖတ္တက္သြားဖို႔ တာစူေနပါၿပီ။ “လူေတြ မ်ားလာသဗ်ာ၊ လူေတြရဲ႕ ေနထုိင္မႈပံုစံက နီးကပ္လာသဗ်ာ၊ ေခတ္သစ္မီဒီယာေတြရဲ႕ စြမ္းေဆာင္ရည္ေၾကာင့္ ခ်က္ခ်င္းျမင္၊ ခ်က္ခ်င္းသိ၊ ခ်က္ခ်င္းၾကား၊ ခ်က္ခ်င္း ဆံုးျဖတ္ႏုိင္သဗ်ာ၊ သည္ေတာ့ လူမႈယဥ္ေက်းမႈ ပတ္၀န္းက်င္ ကြာဟမႈ နည္းသြားသဗ်ာ။ ဒါေၾကာင့္ ေစ်းဝယ္သူေတြ မ်ားလာတယ္လို႔ ဆိုတယ္” “မင္းကသာ မ်ားေန၊ ငါ့ဆိုင္ေစ်းဦးမေပါက္တာ ေလးရက္ရွိေပါ့” “ႏိုင္ငံတကာ မားကက္ကို ေျပာေနတာဗ်၊ ကမာၻ႕ေစ်း၀ယ္သူေတြကို ေလ့လာတဲ့အခါ ေခတ္ေပၚ ပစၥည္းေတြပိုၿပီး အဝယ္မ်ားလာသတဲ့” “ငါ့ဆိုင္ေတာ့ ထန္းလ်က္ခဲ ဝယ္ၾကတာ မ်ားတာပဲ” “ဝယ္သူေတြဘက္က မ်ားမ်ား သံုးခြင့္ရသဗ်ာ၊ နားလည္ရ လြယ္လာၾကသဗ်ာ၊ accessible   ျဖစ္လာၾကတယ္ ဆိုပါေတာ့။ သပ္သပ္ရပ္ရပ္ ထုပ္ပိုးထားတဲ့ ပစၥည္းေတြ၊ သယ္ရယူရတာ လြယ္တဲ့ ပစၥည္းေတြကို ဝယ္ၾကတာမ်ားသတဲ့” “ဒါေၾကာင့္ ထန္းပင္ျမစ္စည္းေတြ ဝယ္ၾကတာေနမွာ” လူဦးေရ ႀကီးထြားမႈနဲ႔ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈဟာ လူမႈအေျပာင္းအလဲေတြ ျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းလို႔ ဆိုႏိုင္ပါတယ္။ လူဦးေရ ႀကီးထြားလာေပမဲ့ ႀကီးထြားမႈ ပံုစံေတြကေတာ့ က်ိဳးေၾကာင္း ညီၫႊတ္မႈ ထပ္တူက်တယ္လုိ႔ မဆိုသာပါဘူး။ လာမယ့္ ရာစုဝက္မွာ အာဖရိကလူဦးေရဟာ သံုးဆ တိုးလာပါလိမ့္မယ္။၁၉၉၅ ခုႏွစ္ လူဦးေရသန္း ၇၀၀ ရွိခဲ့တယ္ ဆိုရင္ ၂၀၅၀ ခုႏွစ္မွာ ၂ ဘီလ်ံရွိမယ့္ သေဘာပါ။ တ႐ုတ္ဆိုရင္ ၁ ဒသမ ၂ ဘီလ်ံေလာက္ တက္လာႏိုင္ၿပီး အိႏၵိယ ႏိုင္ငံကလည္း ႏွစ္ငါးဆယ္ အတြင္း ၁ ဒသမ ၅၃ ဘီလ်ံ ရွိဖို႔မ်ားပါတယ္။ ဥေရာပ ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ လူဦးေရ တိုးႏႈန္း က်ႏိုင္သတဲ့။ “ေအးလို႔ေနမွာကြ” “ႏိုင္ငံနဲ႔ ၿမိဳ႕ျပေတြမွာ စီးပြားေရး အေျခအေနနဲ႔စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အဆင့္မတူၾကတာေတြေတာ့ ရွိသဗ်။ ပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအဆင့္မတူၾကတာေတြေတာ့ရွိသဗ်။ GNP မတူတာေတြလည္းရွိတယ္။ ေစ်းကြက္ထဲမွာရွိႏွင့္ၿပီးသား စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ေနာက္ထပ္ ေနာက္ထပ္ အသစ္အသစ္ ထူေထာင္ လာၾကတဲ့ ကုမၸဏီေတြရဲ႕ စီးပြားေရးအရ အားၿပိဳင္မႈ၊ ေစ်းကြက္ေ၀စုအရ အားၿပိဳင္မႈ ဆိုတာေတြက ႀကီးထြားလာဖို႔ပဲ ရွိတာကိုးဗ်။ စီးပြားေရးေကာင္းတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ အေၾကာင္း မဟုတ္ေပမဲ့ စီးပြားေရးမေကာင္းတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ ဝယ္ယူသူ အေရအတြက္ေရာ ဝယ္ယူတဲ့ ေငြတန္ဖိုး ပမာဏပါ မ်ားမ်ား မေမွ်ာ္လင့္ႏိုင္ဘူးေပါ့ဗ်ာ” “ငါ့ဆိုင္ေတာ့ ညဘက္ေစ်းဆိုင္သိမ္းလို႔ စာရင္းခ်ဳပ္ရင္ ေျခာက္က်ပ္တစ္မတ္ေလာက္ က်န္တာကြ။ ပိုက္ဆံေသတၱာကို ႀကံဳတဲ့ေကာင္က ႏိႈက္ၾကတာကိုး” ႏိုင္ငံေရး ပူညံပူညံျဖစ္မႈေတြ political squabbles)၊ ဗ်ဴ႐ိုကေရစီ ေႏွာင့္ေႏွးမႈေတြ (bureaucratic delays)၊ အေျခခံ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံ ေခါင္းခဲစရာေတြ (infrastructure headaches)၊ သိကၡာမဲ့ စီးပြားေရး အေလ့အက်င့္ေတြ (unprofessional business practices) ေတြ ရွိေနသေရြ႕ ေစ်းဝယ္သူေတြမွာ စိတ္မခ်မ္းသာမႈေတြ ႀကံဳရတာလည္း ရွိတတ္ပါတယ္။

 တစ္ခါတစ္ခါေတာ့ လူမ်ိဳးအလုိက္ စ႐ိုက္ သဘာဝေတြကို သိမွဝယ္ရျခမ္းရတာ အဆင္ေျပတာလည္း ရွိရဲ႕။ Social etiquette, business etiquette ေခၚတဲ့ လူမႈက်င့္ဝတ္ေတြေပါ့။ “ကိုပါေတာရဲ႕ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံေရာက္လို႔ ေစ်းဝယ္ခ်င္ရင္ ျပင္သစ္စကားေျပာႏိုင္မွ အဆင္ေျပတယ္။ မေျပာတတ္ရင္ ခြင့္လႊတ္ဖို႔အရင္ ေတာင္းပန္ရသဗ်။ ျပင္သစ္ေတြက သူတို႔ဘာသာစကားကို ဂုဏ္ယူတတ္တဲ့ လူမ်ိဳးကိုး။ ဆုိးတာက လူတိုင္း ျပင္သစ္စကားတတ္တယ္လုိ႔ခ်ည္း ထင္တတ္ၾကတာဗ်” “မ၀ယ္ရလို႔ ေနေနကြာ။ ငါတို႔ျမန္မာေတြလည္း တေကာင္းအဘိရာဇာသာကီဝင္မ်ိဳးေတြပဲကြ။ သည္လိုလူပါးဝလို႔ ဘာရလိမ့္မလဲ” “ဂ်ာမန္ေတြက်ေတာ့ သူတို႔ဂုဏ္ပုဒ္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ အင္မတန္ တန္ဖိုးထားတတ္သဗ်။ အထူးသျဖင့္ တစ္ေယာက္ေယာက္နဲ႔ မိတ္ဆက္ေပးခ်င္ရင္ သူ႔ဂုဏ္ပုဒ္ေတြ ရွည္ရွည္လ်ားလ်ား ေျပာမွႀကိဳက္တယ္။ အစနဲ႔အဆံုးမွာ လက္ဆြဲႏႈတ္ဆက္မွ အဆင္ေျပတယ္” “ေစ်းမဝယ္ခင္ ႏႈတ္ဆက္ရမွေတာ့ မႀကိဳက္လည္း ဝယ္ရေတာ့မွာေပါ့ဟ” “ကိုရီးယားေတြဆီမွာ ေစ်းဝယ္ရင္ ခင္ဗ်ားတို႔ ယဥ္ေက်းမႈက ဂ်ပန္ယဥ္ေက်းမႈနဲ႔တူတယ္ေနာ္လို႔ အာမေခ်ာင္မိေစနဲ႔။ ကိုရီးယားေတြက အဲ့သလို ေျပာတာကို မႀကိဳက္ဘူး” “ကိုရီးယား ဇာတ္လမ္းတြဲနဲ႔ လူျဖစ္လာတာပါကြာ။ အဲသေလာက္ေတာ့ သိပါတယ္” ေစ်းဝယ္တယ္ဆိုတာ အသိစိတ္အားျဖင့္ ဒါမွမဟုတ္ ဝတၱရားအားျဖင့္ ဝယ္ရတယ္လုိ႔ ပညာရပ္က ဆိုပါတယ္။ ေစ်းဝယ္သူရဲ႕ ရည္စူးခ်က္ဟာ ေရတိုသေဘာ ေဆာင္ေပမဲ့ ႀကီးစြာေသာ ဗ်ဴဟာသေဘာ ေဆာင္တယ္လို႔ေတာင္ ဆိုၾကတယ္။ ဝယ္ယူျခင္းမွာ အနည္းဆံုးေစ်းနဲ႔ အေကာင္းဆံုးကို လိုခ်င္တဲ့ စိတ္လည္း ရွိသတဲ့။ ပိုက္ဆံတစ္မူးနဲ႔ ငါးၾကင္းေခါင္းကိုင္တယ္ပဲဆိုဆို နည္းနည္းေပးၿပီး အရည္အေသြးေကာင္းလည္း လိုခ်င္တယ္၊ ရႏိုင္သံုးႏုိင္ခြင့္လည္း လိုခ်င္တယ္လို႔ ဆိုလိုတာပါ။ တန္ဖိုးေကာင္းကို ခ်ိန္ခြင္လွ်ာတစ္ဖက္ေစာင္းနင္းသာသာထိုးထိုး လိုခ်င္ၾကတယ္လို႔လည္း ဆိုတယ္ခင္ဗ်။ ေစ်းဝယ္သူေတြဟာ လိုခ်င္တဲ့ ပစၥည္းကို ေခ်ာင္းေနတာ မဟုတ္ဘဲ အရည္အေသြးနဲ႔ ေစ်းႏႈန္းကို ေခ်ာင္းေနတာလို႔လည္း ဆိုတယ္။ “ေစ်းဝယ္သူေတြကို ၾကည့္ရင္ ပထမေတာ့ လိုခ်င္တဲ့ ကုန္ပစၥည္း ဒါမွမဟုတ္ ဝန္ေဆာင္မႈကို ၾကည့္သဗ်။ ေတြ႕ၿပီဆိုရင္ေတာ့ အရည္အေသြး ေကာင္းရဲ႕လား၊ ေစ်းႏႈန္း ခံသာရဲ႕လား၊ အဝယ္ေကာင္းျဖစ္ဖို႔ ေသခ်ာရဲ႕လား ၾကည့္ေတာ့တာပဲတဲ့။ အဲသည့္အခ်ိန္မွာ ဝယ္လိုရင္း ပစၥည္းကိုေတာင္ ေမ့ေနတတ္သတဲ့” “ငါကေတာ့ ဘယ္ေတာ့မွ ေစ်းႏႈန္းနဲ႔ အရည္အေသြးကို မၾကည့္ဘူး။ ေရာင္းတဲ့ ေကာင္မေလးပဲ ၾကည့္တယ္”

ေဈးဝယ္ျခင္း အႏုပညာ ၁၀

“ကိုပါေတာရဲ႕ ခုေခတ္က ေစ်းဝယ္ပံုစံေတြ ေတာ္ေတာ္ေလး ေျပာင္းသြားၿပီဗ်”

“အလကားႏိႈက္ယူလုိ႔ရၿပီဆိုတဲ့ သေဘာလား”
“အလကား ႏိႈက္ရင္ေတာ့ အ႐ိုက္ခံရမွာေပါ့ဗ်။ သည္ေခတ္မွာ အေရာင္း မန္ေနဂ်ာေတြ ၿငိမ္ၿငိမ္ထိုင္ေနလို႔ မရေတာ့ဘူးဗ်။ ရြစိရြစိ ျဖစ္ကုန္ၾကၿပီ”
“ခါခ်ဥ္ထုပ္ ႏိႈက္မိလို႔လားကြာ”
“ဒါေျပာတာ မဟုတ္ဘူးဗ်၊ အေရာင္း မန္ေနဂ်ာေတြခဗ်ာ ေစ်းဝယ္သူေတြ လုိခ်င္စိတ္ရွိေအာင္၊ ဝယ္ခ်င္စိတ္ရွိေအာင္ စိတ္ေရာ ကိုယ္ပါႏွစ္ၿပီး ေဆာင္ရြက္ေနၾကရတာကို ေျပာတာ။ ကၽြမ္းက်င္မႈကို ျမႇင့္ၾကရၿပီး ပါရမီ အထံုေကာင္းေအာင္ ပ်ိဳးေထာင္ၾကရၿပီ။ ႏုိင္ငံတကာ ေစ်းကြက္ ၿပိဳင္ဘက္ေတြကို ယွဥ္ၿပိဳင္ေအာင္  ထိေရာက္တဲ့ အသိပညာေတြ ဆည္းပူးေနၾကရၿပီ။ Skills, Aptitudes and Knowledge ေခၚသဗ်”
“အဲသလို အေရာင္းမန္ေနဂ်ာ တစ္ေယာက္ေလာက္ လုိခ်င္သကြာ။ ကုပ္ေၾကာ ေလွ်ာ့ခိုင္းခ်င္လို႔”
“ကမာၻ႔ကုန္သြယ္စီးပြား ပြင့္လင္းမႈ၊ ပြင့္လန္းမႈေတြလည္း အေရးပါလာၿပီကိုး ကိုပါေတာရဲ႕။ ခုေခတ္မွာက ႏိုင္ငံတကာအဆင့္မွာ အခ်င္းခ်င္း အမွီအခိုေကာင္းရွိေရးနဲ႔ အခ်င္းခ်င္း ဆက္ႏြယ္ခ်ိတ္ဆက္မႈ ဆိုတာေတြ အားေကာင္းလာၾကၿပီ။ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ စားသံုးသူမ်ား၊ ေစ်းဝယ္သူမ်ားရဲ႕ အရသာ ဆိုတာေတာင္ ေျပာလာၾကသဗ်”
“ခ်ဥ္စုတ္စုတ္ေနမွာပါ ေမာင္ရ”
“အဲသလို ႏိုင္ငံအခ်င္းခ်င္း၊ ကုန္သြယ္ စီးပြားလုပ္ငန္း အခ်င္းခ်င္း အားျပဳရျခင္း သေဘာ၊ အခ်င္းခ်င္း ခ်ိတ္ဆက္ရျခင္း သေဘာေတြ အားေကာင္းလာတာနဲ႔ အမွ် ဝယ္ယူသူေတြ စိတ္ခ်မ္းသာၾကရတယ္။ Inter- dependency and interconnectims ေခၚၾကသဗ်”

" တကယ္ေတာ့ ေစ်းဝယ္ျခင္းဆိုတာလည္း ယဥ္ေက်းမႈကိုး ကိုပါေတာရဲ႕။ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ သေဘာေတြ ရွိလာၿပီေပါ့ဗ်ာ”
“ဒါေၾကာင့္ေပါ့ကြာ။ ငါက ေဂ်ဒိုးနတ္ကို ဆြမ္းအုပ္ထဲ ထည့္စားတာ” ေစ်းဝယ္ျခင္းဆိုတာ သည္ေခတ္မွာေတာ့ ခက္ခဲ႐ႈတ္ေထြးျခင္း အေပၚမွာ အရသာခံစားႏိုင္မႈ  (appreciation of the Complexities)လုိ႔ေတာင္ ဆိုႏိုင္ပါၿပီ။ ျပည္တြင္း ထုတ္ကုန္ေတြကိုလည္း ဝယ္ယူ သံုးစြဲၾကရသလို ျပည္ပ ထုတ္ကုန္ေတြကိုလည္း ပစ္ပယ္လုိ႔ မရႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။ ျပည္တြင္း မားကက္တင္း ပတ္ဝန္းက်င္ ကလည္း  အားေကာင္း၊ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ မားကတ္တင္းကလည္း အားေကာင္းေပါ့ ခင္ဗ်ာ။
“မင္းေျပာပံုဆို ေစ်းဝယ္သူေတြ ခါးေစာင့္႐ံု ရွိေတာ့တာေပါ့” ေစ်းဝယ္ျခင္းမွာ ပတ္ဝန္းက်င္ေကာင္းကလည္း ရွိပါဦးမွ။ ဥစၥာဓန ႂကြယ္ဝျခင္းနဲ႔ ေရာင္းေရးဝယ္တာ စြမ္းအား ဆိုတာကလည္း အခ်ိဳးက်ဦးမွကိုး။ အခ်ိဳးက်႐ံု မကပါဘူး။ ႏွစ္ဖက္သြားလုိ ထက္ရွပါဦးမွ။ ပညာရွင္ေတြ ကေတာ့ ဒါကို offluence and commercial dynamism လုိ႔ သံုးၾကတယ္ခင္ဗ်။ ခ်မ္းသာမွ ဝယ္ႏိုင္တယ္ဆိုတာ မ်ားလား။ ေအာင္ေမာင္းတို႔မ်ား ဝယ္ခ်င္တာေတြရွိေပမယ့္ မတက္ႏိုင္လုိ႔ မဝယ္ႏိုင္တာေတြ အပံုပါ။ သံုးစြဲႏုိင္ေသာ ဝင္ေငြ(disposable income) ကလည္း ရွိပါမွခင္ဗ်။
“သံုးစြဲႏုိင္တဲ့ ဝင္ေငြရွိပါမွေပါ့ ေအာင္ေမာင္းရာ။ ငါဆို ဟယ္လီေကာ့ပတာ တစ္စီးဝယ္ၿပီး ခယ္မ သံုးေယာက္နဲ႔ လည္ခ်င္တာ ခုထိ အေကာင္အထည္ မေပၚဘူး”
ကမာၻ႔လူဦးေရ ႀကီးထြားလာတာနဲ႔အမွ် ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ လူငယ္ယဥ္ေက်းမႈ ေတြကလည္း ႀကီးထြားလာေနပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားမွာ ႏိုင္ငံ လူဦးေရရဲ႕ ထက္ဝက္ေက်ာ္ေက်ာ္ဟာ လူငယ္ေတြပါ။ ႀကီးေကာင္ဝင္စေတြေပါ့။ ကမာၻ႔အႀကီးဆံုး ေစ်းကြက္ လို႔ေတာင္ ဆိုၾကတယ္။ လူငယ္ႀကိဳက္ အမႊမ္းတင္ခံ အရာေတြထဲမွာ နစ္ေကး၊ ကိုကာကိုလာ၊ ဆိုနီေဝါ့စ္မဲန္၊ စီဂါ၊ နီတင္ဒိုနဲ႔ ပေလးစေတရွင္ေတြ ထိပ္က ပါပါတယ္။ ေဒသစြဲႀကီးတဲ့ ကုန္ပစၥည္းေတြ၊ ႐ိုးရာ ပစၥည္းေတြ၊ တိုင္းရင္း ပစၥည္းေတြ မ်က္ႏွာငယ္ ေနရသတဲ့။ ျပည္တြင္းျဖစ္ေတြက “ေအာက္” ေနၿပီလို႔ ခံယူၾက။

“ငါျဖင့္ ရယ္ဒီမိတ္ ကန္ေတာ့ပြဲေတြ ထုိးေရာင္းတာ နတ္ကေတာ္ အဘြားႀကီးေတြကပဲ ဝယ္သကြာ”
“ကမာၻ႔လူဦးေရနဲ႔ အတူ ေမြးဖြားလာတဲ့ ယဥ္ေက်းမႈေတြေပါ့ဗ်ာ။ လူငယ္ေတြ မေျပာနဲ႔ သက္ႀကီးရြယ္အုိေတြ ကလည္း nonnational idendity ျဖစ္ကုန္ၾကသတဲ့ဗ်။ အမ်ိဳးသားေရး ေဝးေဝးေရွာင္ၾကတဲ့”
“ျဖစ္ေလာက္သကြ။ ငါေတာင္ နားေပါက္ေဖာက္ၿပီးေပါ့၊ အ႐ိုးေခါင္းတီရွပ္ပဲ လုိေတာ့တယ္” ေအာင္ေမာင္းတို႔ ဆီမွာလည္း လူႀကီး ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ပုဂၢိဳလ္ေရး အမွတ္ လကၡဏာထက္ ႏိုင္ငံတကာ လကၡဏာေဆာင္တဲ့ ကုန္ပစၥည္းေတြ ႀကိဳက္လာၾကတယ္။ ႏိုင္ငံျခား ႐ုပ္ရွင္မွ ႀကိဳက္တယ္။ ႏိုင္ငံျခား အစားအစာမွ ႀကိဳက္တယ္။ ႏိုင္ငံျခား အဝတ္အထည္မွ ႀကိဳက္တယ္။ ႏိုင္ငံျခားကားမွ စီးခ်င္တယ္ေပါ့ေနာ့။
“ငါကေတာ့ စက္မႈဇုန္ ဂ်စ္ကားပဲ စီးတယ္။ ဝတ္ေတာ့ ေတာင္ၿမိဳ႕ထည္ ဝတ္တယ္။ စားေတာ့ ေရႊဘိုမေနာဆန္ စားတယ္။ မင္းသမီး ေတာ့ အင္ဂ်လီနာဂ်ိဳလီ ႀကိဳက္သကြ”
“ဒါေၾကာင့္ ေျပာတာေပါ့ဗ်။ ေစ်းဝယ္ျခင္း အႏုပညာ ေထြျပားလာတာနဲ႔အမွ် ကုန္ပစၥည္း နယ္နိမိတ္ေတြ ေဝဝါးသြားသတဲ့။ ႏိုင္ငံတကာ သေဘာေဆာင္တဲ့ ဝယ္ယူစား သံုးမႈေတြ တိုးပြားလာသတဲ့။ embracing global power လို သံုးၾကသဗ်။ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ ပါဝါကို လက္ခံ ယံုၾကည္လာၾကတယ္လုိ႔ ေျပာတာ”
“Global power ေတာ့ မေျပာတတ္ေပါင္ကြာ။ Electric power ကေတာ့ မလာတာၾကာေပါ့”
ေစ်းဝယ္ေတြကပဲ စိတ္ဓာတ္အေျခခံ ေျပာင္းလဲလာသလားေတာ့ မေျပာတတ္ဘူးေပါ့ ခင္ဗ်ာ။ တိုင္းရင္းျဖစ္ ႐ိုးရာပစၥည္းေတြကို ပစ္ပယ္လာၾကတာ မ်ားလာတယ္လုိ႔ သုေတသန ျပဳခ်က္ေတြက ဆိုတယ္။ ဂလိုဘယ္သတ္ကြင္း (global arena)ထဲမွာ ႐ိုးရာနဲ႔ နပမ္းလံုးၾကတာ ႐ိုးရာက ႐ံႈးသတဲ့။

“ဖ်ားရင္ေတာ့ ငန္းေဆးနဲ႔ကြမ္းရည္ မလြတ္ေပါင္ကြာ။ ငါ့မိန္းမက်ေတာ့ ခ်င္းနဲ႔ထန္းလ်က္ကြ”
“အခုက ေဝါဟာရအသစ္ ထြင္ေနၿပီ။ global nationalisation တဲ့ဗ်။ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံပိုင္ ျပဳလုပ္ျခင္းေပါ့ဗ်ာ။ ကမာၻေက်ာ္ ကားေတြ ၾကည့္ေလဗ်ာ။ ဖက္ဆပ္ ေတြ ထူေထာင္ၾကၿပီး တိုယိုတာနဲ႔ ဂ်ီအမ္ကားေတြ ဖက္ဆပ္ လုပ္ေနၾကသဗ်ာ။ ဒိန္းမလားနဲ႔ ခ႐ိုက္စလာ ေပါင္းသဗ်ာ။ ကမာၻေက်ာ္ ေဆးဝါး ကုမၸဏီေတြျဖစ္တဲ့ ဂလက္ဇိုနဲ႔ စမစ္သ္ကလိန္းဘီခ်မ္းတို႔ ေပါင္းသဗ်ာ။ သေဘာက ဝယ္သူေတြ အတြက္ ေရာင္းသူေတြ ဘက္က မဟာမိတ္ဖြဲ႕ၾကတဲ့ သေဘာပဲ။ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ မဟာမိတ္ ျပဳျခင္းေပါ့။ Global allience ေခၚတယ္ ကိုပါေတာရဲ႕”
“ငါနဲ႔ ငါ့ေယာကၡမလည္း ကမာၻလံုးဆုိင္ရာ မဟာမိတ္ ျပဳလုိက္ၾကၿပီ ေအာင္ေမာင္းရ။ ေယာကၡမဆီက ပိုက္ဆံေခ်းခ်င္လို႔” ကမာၻေက်ာ္ ေလေၾကာင္း ကုမၸဏီေတြလည္း ေပါင္းၾကပါၿပီ။ ကမာၻေက်ာ္ ဘဏ္တိုက္ႀကီးေတြကလည္း အခ်င္းခ်င္း ေပါင္းၾကပါၿပီ။ ကမာၻေက်ာ္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ကုမၸဏီေတြ အခ်င္းခ်င္းလည္း ေပါင္းၾကပါၿပီ။ ေပါင္းစည္းျခင္းအားျဖင့္ အခ်င္းခ်င္း ၿပိဳင္ဆိုင္တာ၊ ရန္ေစာင္တာ၊ ေစ်းကြက္လုတာ၊ ေစ်းကြက္ မဟာဗ်ဴဟာအရ မလိမ့္တပတ္ လုပ္တာေတြ ေလ်ာ့ပါးသြားတာ၊ ဝန္ေဆာင္မႈေကာင္း၊ ကုန္ပစၥည္းေကာင္း ေပးႏိုင္ၾကၿပီေပါ့ေနာ့။ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ ေစ်းကြက္ေစ်းခင္းမွာ ယဥ္ေက်းမႈအရ၊ စီးပြားေရးအရ၊ နည္းနာအရ မ်ားမ်ားႀကီး အက်ိဳးရွိလာၾကသတဲ့။
“ငါက ဆန္ျပဳတ္ေရာင္းသကြ။ ငါ့အိမ္ေဘးက ယာဂုေရာင္းသကြ သည္ႏွစ္မ်ိဳးေပါင္းၿပီး ေရာင္းလိုက္ေတာ့ ေခြးစာ ျဖစ္ကေရာကြာ။ ေရာင္းလိုက္ရတာမွ”


ေအာင္ေမာင္း

ေဈးဝယ္ျခင္းအႏုပညာ ၁၁

“ကိုပါေတာ တ႐ုတ္လူမ်ိဳးေတြ ေစ်းဝယ္တာက တစ္မ်ိဳးဗ်”


“တ႐ုတ္လို ေစ်းဆစ္ၾကလို႔လား”

“အဲဒါေျပာတာ မဟုတ္ဘူးဗ်။ တ႐ုတ္လူမ်ိဳးေတြက ကိုယ့္တစ္ကိုယ္ေရ ကိစၥအတြက္ ဝယ္ရင္ျခမ္းရင္ သိပ္ေၾကးမ်ားေနတာမ်ိဳး မရွိဘူးတဲ့။ အဆင္ေျပတာ ဝယ္လိုကတာမ်ိဳးေပါ့။ ဒါေပမဲ့ အမ်ားလူမႈေရးနဲ႔ သေကၤတ တန္ဖိုးအားျဖင့္ ဝယ္ရတာမ်ိဳးမွာေတာ့ သိပ္ကို ဂ႐ုစိုက္ ပါဝင္ပတ္သက္ေလ့ ရွိသတဲ့”

“ငါ့မိန္းမနာမည္ မတ႐ုတ္မပါပဲကြာ။ မင္းေျပာတာနဲ႔ ေျပာင္းျပန္ပါေကာဟ”

တ႐ုတ္လူမ်ိဳးေတြက လူမႈေရးမွာ ဟာမိုနီျဖစ္သတဲ့။ မိသားစုတြင္း ဆက္ဆံေရး ႏူးည့ံသူေတြျဖစ္သတဲ့။ ဒါေၾကာင့္ မိသားစု အတြက္ ဝယ္ရင္ ျခမ္းရင္ေတာ့ အဆင့္အတန္းနဲ႔ ေက်းဇူးတရားကိုငဲ့ၿပီး ဝယ္ယူတဲ့ ပစၥည္းအေပၚ အေရးတႀကီး ကိစၥအျဖစ္ သေဘာ ထားၾကတယ္ေပါ့ ခင္ဗ်ာ။

“ငါနဲ႔မထူးဘူး။ အေဖ့ဖို႔ ထန္းလ်က္ဝယ္တာ၊ မိန္းမဖို႔က်ေတာ့ ပန္းသီးကိတ္ ဝယ္တာ”

ေစ်းဝယ္ျခင္းနဲ႔အတူ စြန္႔စားမႈ အဆင့္ေတြလည္း ရွိတတ္ပါတယ္။ ကိုယ့္အိမ္မွာ မရွိေသးတဲ့ ဒါမွမဟုတ္ ကိုယ္မသံုးဖူးေသးတဲ့ ကုန္ပစၥည္းသစ္ကို ဝယ္ရေတာ့မယ္ ဆိုရင္ အရဲကိုးရေတာ့မယ္ ဆိုတဲ့စိတ္ကေလး ခုေနတတ္တာ သဘာဝထင္ပါရဲ႕။ စြန္႔စားမႈဆိုရာမွာ သံုးမ်ိဳးေလာက္ ရွိတတ္ပါတယ္။ ႐ုပ္ပိုင္းစြန္႔စားမႈ၊ ေငြေၾကးပိုင္း စြန္႔စားမႈနဲ႔ လူမႈေရး စြန္႔စားမႈေတြပါ။ အဝယ္မေတာ္လိုက္တာ အေျပာ ခံရမလား ဆိုတာကေနာက္၊ ဝယ္သင့္ရဲ႕လား ဆိုတာကေရွ႕ကကိုး။ တခ်ိဳ႕ တိုင္းျပည္ေတြမွာ ႐ုပ္ပိုင္းစြန္႔စားမႈက အေရးႀကီး ေနတတ္ပါတယ္။ ယူေက အမဲသား ေစ်းကြက္မွာ န႐ူး(ႏြား႐ူး) ေရာဂါ ေၾကာက္ၾကတာမ်ိဳးေပါ့။ တခ်ိဳ႕ကေတာ့လည္း လူမႈေရးအရ စြန္႔စားရမွာကို စိုးရိမ္တတ္ၾကတယ္။ ကိုယ္အဝယ္ မဟုတ္တာနဲ႔ အမ်ားက ဘာမ်ားေျပာၾကမလဲ ဆိုတာကလည္း ရွိေသးတာကိုး။

“အဲဒါေပါ့ကြ၊ အားလံုး စိတ္ခ်မ္းသာမယ္ထင္လို႔ အသံခ်ဲ႕စက္ ဝယ္ဖြင့္တာ၊ ရပ္ကြက္က ခဲနဲ႔ဝိုင္းထုလို႔ ရပ္ထားလုိက္ရတယ္။ ငိုခ်င္း ခ်တာေတြ မ်ားလြန္းလို႔ထင္ပါရဲ႕”

“Lose face ေခၚတယ္ဗ်။ ကိုယ္ဝယ္တဲ့ ပစၥည္းေၾကာင့္ မ်က္ႏွာပ်က္ရတာ၊ မ်က္ႏွာငယ္ရတာကို ေၾကာက္ၾကတယ္”

“အဲဒါေပါ့ကြ ရပ္ကြက္ လံုၿခံဳေရးအတြက္ ေႁမြေဟာက္ႏွစ္ေကာင္ ရပ္ကြက္ထဲ လႊတ္ထားဖို႔ အႀကံေပးမိပါတယ္၊ မ်က္ႏွာ မ႐ူးနဲ႔တဲ့ေလ”

တခ်ိဳ႕ ေစ်းဝယ္သူေတြက်ေတာ့ ေငြေရးေၾကးေရး စြန္႔စားရမွာ ေၾကာက္ၾကသဗ်။ ပိုက္ဆံေတာ့ ခ်မ္းသာေပးပါ ဆိုသူေတြခင္ဗ်။ ေငြတြင္းက နက္ရတဲ့ၾကားထဲ ေတာင္ရွည္ပုဆိုး ဝယ္ဝတ္ဖို႔ စိတ္မကူးရဲသလုိေပါ့ေလ။ တစ္ခါတေလ ကိုယ္သံုးစြဲေနက် အမွတ္တံဆိပ္ကို ဝယ္ခ်င္ေပမဲ့ ႀကံဳရာက်ရာ ဝယ္သံုးလုိက္ရတာလည္း ရွိတယ္။ အေမရိကန္ေတြမွာေတာ့ စြဲစြဲၿမဲၿမဲမရွိတဲ့ ေစ်းဝယ္ အျပဳအမူေတြ ရွိသတဲ့။ အလားတူ ကုန္ပစၥည္းကိုပဲ တံဆိပ္ တစ္မ်ိဳးကတစ္မ်ိဳး ကူးလူး ဝယ္ယူတာမ်ိဳး၊ ၿပိဳင္ဘက္ ကုန္အမွတ္ တံဆိပ္ကို စမ္းသပ္ သံုးစြဲ ၾကည့္ခ်င္တာမ်ိဳး၊ ေစ်းႏႈန္းအရ ေစ်းခ်ိဳလို႔ ဝယ္ရတာမ်ိဳးေတြ ရွိတတ္ပါတယ္။ ဒါကိုပဲ စံေစ်းဝယ္ အျပဳအမူ (Standard buyer behavior) ေခၚၾက။ ဒါေၾကာင့္ အေမရိကန္ေတြကို ကုန္အမွတ္တံဆိပ္ တစ္ခုခုကို စြဲစြဲၿမဲၿမဲသံုးဖို႔ စြဲေဆာင္ရတာထက္ အသစ္ပါဝင္ ယွဥ္ၿပိဳင္သူ (new entrant) အျဖစ္ စည္း႐ံုးရတာက ပိုလြယ္တယ္လို႔ ေျပာတတ္ၾကတယ္။

“အေျခခံအားျဖင့္ေတာ့ လူေတြဟာ တံဆိပ္ စြဲတတ္ၾကသဗ်။ တံဆိပ္ ဇီဇာေၾကာင္တာ နည္းတဲ့အျပင္ အျခားအလားတူ ကုန္ပစၥည္း တစ္မ်ိဳးမ်ိဳးကို ေျပာင္းၿပီး သံုးခဲၾကတယ္။ ၾသစေၾတးလ် တိုက္သားေတြနဲ႔ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံသားေတြဆိုရင္ တံဆိပ္လံုၿခံဳမႈ ရွိခ်င္ၾကတာ မ်ားတယ္။ ကိုယ္မသံုးဖူးတဲ့ ကုန္ပစၥည္းအေပၚ ယံုၾကည္မႈ နည္းတဲ့အျပင္ စြန္႔စားရတဲ့ ကိစၥလုိ႔ သေဘာ ထားတတ္ၾကတယ္”

“ငါ့မိန္းမလည္း တံဆိပ္လံုျခံဳမႈရွိသကြ။ တံဆိပ္မ်ား ေရနဲ႔ ႏွဴးတာေတာင္ မကြာဘူး”

အေနာက္ ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ စားသံုးသူ အျပဳအမူေခၚတဲ့ ေစ်းဝယ္က်င့္ ပံုစံေတြကို ၾကည့္ရင္ က်ိဳးေၾကာင္းဆီေလ်ာ္တဲ့ ေစ်းဝယ္က်င့္ ရွိၾကတာမ်ားပါတယ္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ဆင္ျခင္တံုတရား အဆင့္ေတြ (rational steps) ေတြ ရွိတယ္ေပါ့ ခင္ဗ်ာ။ ပစၥည္းတစ္ခုခု ဝယ္ေတာ့မယ္ဆိုရင္ ႏိုးၾကားတဲ့ အသိစိတ္ကို ပံုဖြဲ႕ယူတယ္။ သတင္း အခ်က္အလက္ ရွာတယ္။ ရွာလုိ႔ရတဲ့ သတင္း အခ်က္အလက္ေတြကို သံုးသပ္တယ္။ တျခားနည္းလမ္း ေရြးခ်ယ္စရာေတြကို အကဲျဖတ္တယ္။ ေနာက္ဆံုးမွ ေရြးခ်ယ္တယ္။ သည္ၾကားထဲက တစ္ခါတေလ သမား႐ိုးက်ဆန္တဲ့ သိျမင္မႈသေဘာက အလစ္ ဝင္ထုိးႏွက္လို႔ ဆင္ျခင္မႈနဲ႔ ေစ်းဝယ္က်င့္ ပ်က္ရတာမ်ားလည္း ရွိသတဲ့။

“ေစ်းဝယ္က်င့္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ႏိုင္ငံတကာအားျဖင့္ ပံုစံ အမ်ိဳးမ်ိဳးေတာ့ ရွိတာေပါ့ ကိုပါေတာရယ္။ အာရွတိုက္က ေစ်းဝယ္သူေတြက အေနာက္ႏုိင္ငံက ေစ်းဝယ္သူေတြနဲ႔ေတာ့ ကြာတာေတြ ရွိတယ္။ ဆိုပါေတာ့၊ ဂ်ပန္ေတြနဲ႔ တ႐ုတ္ေတြဆိုရင္ ေစ်းဝယ္ရာမွာ စဥ္းစားပံုကိုက Synthetic ျဖစ္တယ္၊ Concrete ျဖစ္တယ္။ Contxtual Orientation ရွိတယ္ေျပာၾကသဗ်။ သေဘာကေတာ့ စြဲစြဲၿမဲၿမဲ ရွိတယ္လို႔ေျပာတာဗ်။ အေမရိကန္ေတြနဲ႔ မတူဘူးေပါ့ဗ်ာ”

“ငါတို႔ကေတာ့ ျမန္မာလိုပဲ စဥ္းစားသကြာ။ အေႂကြးရရင္ ဆင္ေတာင္ဝယ္တယ္”

ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ေပါ့ခင္ဗ်ာ။ ေစ်းဝယ္ျဖစ္စဥ္ဆိုတာ သိပ္ၿပီး သိပၸံနည္းက် စဥ္းစားလို႔လည္း မျဖစ္ျပန္ဘူးတဲ့။ တခ်ိဳ႕က Maslow ရဲ႕ “လိုအင္ဆႏၵဝါစဥ္” နည္းနဲ႔ စဥ္းစားၾကတယ္။ တခ်ိဳ႕က လူတစ္ဦးခ်င္းရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္ဟန္ ျပဳမူေဆာင္ရြက္ခ်က္သာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ ေျပာျပန္တယ္။ တခ်ိဳ႕ကေတာ့လည္း လူမႈထံုးဓေလ့ အစဥ္အလာအားျဖင့္ ဝယ္တယ္လို႔လည္း ဆိုၾက။ ပညာရွင္ေတြ ျငင္းၾက ခုံၾကတုန္းမွာ ေစ်းဝယ္ေတြက ရပ္ေနၾကတာ မဟုတ္ပါဘူး။

“ေစ်းဝယ္တဲ့အခါ ဝယ္သူရဲ႕အျမင္၊ သေဘာထားနဲ႔ သိနားလည္မႈေတြေတာ့ ပါရသေပါ့၊ အဂၤလိပ္လိုေတာ့ Perception, attitude and understanding ေပါ့ဗ်ာ။ သေဘာကေတာ့ စဥ္းစားခ်က္ကေလးေတာ့ ပါၿမဲဆိုပါေတာ့”

“ငါတို႔အိမ္က်ေတာ့ မစဥ္းစားဘဲ ဝယ္တာေတြခ်ည္းပါကြာ”

ေစ်းဝယ္ျခင္းမွာ ယဥ္ေက်းမႈႏွင္အား (Cultural force) ရွိတယ္။ ယဥ္ေက်းမႈ မက္ေဆ့ခ်္ (Cultural message) ရွိတယ္။ ၿပီးမွ ဝယ္ျခင္းဆံုးျဖတ္ခ်က္ (buying decision) က်တယ္လို႔လည္း ဆိုၾကျပန္တယ္။ ယဥ္ေက်းမႈ ႏွင္အားထဲမွာ ဘာသာေရး၊ ႏိုင္ငံသမိုင္း၊ ဘာသာစကား၊ ပညာေရးနဲ႔ အျပဳအမူဆိုင္ရာ အေလ့အထေတြ ပါေလ့ရွိသလို ယဥ္ေက်းမႈ မက္ေဆ့ခ်္မွာေတာ့ သေကၤတ လကၡဏာေတြ၊ က်င့္ဝတ္သီလေတြ၊ အသိအျမင္နဲ႔ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြ ပါသတဲ့ခင္ဗ်။

“သမိုင္းပါတာေတာ့ ရွိပါေစကြာ။ သခၤ်ာမပါရင္ ၿပီးတာပဲ၊ ငါက သခၤ်ာည့ံသကြ”

“ဝယ္သူရဲ႕ ဘဝဟန္ပန္မွာ အဖက္ဖက္က အားၿပိဳင္ၿပီး တြန္းေနတာေတြလည္း ရွိတယ္။ ဆိုပါေတာ့ မိသားစုရွိမယ္၊ စံတန္ဖိုးေတြ ရွိမယ္၊ သင္ယူမႈေတြရွိမယ္၊ လူမႈေရး အဆင့္ေတြ ရွိမယ္၊ လံႈ႕ေဆာ္မႈေတြ ရွိမယ္၊ သေဘာထားေတြ ရွိမယ္၊ ရည္ၫႊန္းအုပ္စုေတြ ရွိမယ္”

“ငါ့ကို အဖက္ဖက္က ဝိုင္းတြန္းေနတာက်ေတာ့ ငါ့ေဘာ္ဒါေတြက အရက္ဆိုင္ဘက္ ဆြဲၾကတာေလ”

ေအာင္ေမာင္း

ေဈးဝယ္ျခင္း အႏုပညာ

 

အီးယူ ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ Euromosaic type နဲ႔ အုပ္စုေတြ ခြဲတာမွာ ၁၀ အုပ္စုေလာက္ ေတြ႕ရတယ္ ခင္ဗ်။  ၿမိဳ႕ျပ ဆင္ေျခဖံုးမွာ ေနၾကတဲ့ အထက္တန္းလႊာေတြ၊ ေရာေကာ ေသာေကာေတြ၊ ဇိမ္ခံ တိုက္တန္းေတြ၊ ၿမိဳ႕တြင္းေန ဝင္ေငြ နည္းသူေတြ၊ အထပ္ျမင့္ လူမႈ အိမ္ရာမွာ ေနၾကသူေတြ၊ စက္မႈ အသိုင္းအဝိုင္းေတြ၊ အင္အားႀကီး မိသားစုေတြ၊ ဝင္ေငြနည္း မိသားစုေတြ၊ ေက်းလက္ လယ္ယာ သမားေတြနဲ႔ ပင္စင္စားေတြရယ္လုိ႔ ေတြ႕ရတာပါ။
“ငါတို႔ မိသားစုကေတာ့ ေယာကၡမအိမ္ အဖီခ်ေနတဲ့ အုပ္စုထဲ ပါတယ္”
“ဂြဒ္ယီးယား တိုင္ယာနဲ႔ ရာဘာ ကုမၸဏီက Segmentation Strategy ဆိုၿပီး ကမ႓ာ့ ေစ်းကြက္အတြက္ ေစ်းဝယ္အုပ္စုေတြ ခြဲၾကည့္ေတာ့ တစ္မ်ိဳး ေတြ႕ရသဗ်”
“ရာဘာဖိနပ္ ေရာင္းခ်င္လို႔နဲ႔ တူပါသကြာ”
“သူတို႔ကေတာ့ ေျခာက္အုပ္စုေလာက္ ခြဲၾကတယ္။ ၾသဇာတိကၠမရွိ အလႊာ၊ ေအးေအးေဆးေဆး ေနတတ္တဲ့ ေရွး႐ိုးစြဲအလႊာ၊ တန္ဖိုးႀကီးဝယ္သူ အလႊာ၊ အေရးဆိုသူ အလႊာ၊ ယံုလြယ္သူ အလႊာ၊ ေစ်းေပါလိုက္သူ အလႊာေတြတဲ့ဗ်” “တုိ႔ကေတာ့ ေစ်းေပါ မလိုက္ဘူး။ ခ်ိဳခ်ိဳေခ်ာင္ေခ်ာင္ ႏိႈက္တာကြ”

ေစ်းဝယ္သူေတြထဲမွာ ေစ်းေပါေစ်းေခ်ာင္ လိုက္သူေတြကလည္း အင္တာေနရွင္နယ္ပါပဲ။ ေအာင္ေမာင္း ေယာကၡမႀကီးဆိုရင္ ေစ်းသြားတိုင္း ေနျမင့္မွ သြားတတ္သူပါ။ ေစ်းကြဲခ်ိန္ဆိုေတာ့ ေစ်းသည္က လက္က်န္ေတြ အိမ္မသယ္ခ်င္တာနဲ႔ ေပါေပါေလာေလာ ေပးပစ္ခဲ့တာ မဟုတ္လား။ ဒါကို ပုဏၰားသိမ္း သိမ္းတယ္ ေခၚသတဲ့။ ေအာင္ေမာင္းတို႔ကိုလည္း ေစ်းကြဲေစာင့္ ဝယ္ဟဲ့လုိ႔ ဘဝ တစ္သက္တာ သင္ခန္းစာ ေပးေနက် ခင္ဗ်။ ဟုတ္လည္း ဟုတ္ပါရဲ႕။ ေစ်းစည္ခ်ိန္ ခ်ဥ္ေပါင္ရြက္တစ္စည္း တစ္ရာက ေစ်းကြဲခ်ိန္မွာ ႏွစ္စီး တစ္ရာျဖစ္။ ေစ်းေပါ ေစ်းေခ်ာင္ေတြစားၿပီး ေအာင္ေမာင္းတို႔လည္း လူေပါလူေခ်ာင္ေတြ ျဖစ္ၾကရေပါ့ေနာ။
Prestige buyer ေခၚတဲ့ ဂုဏ္ျဒပ္ရွိ ေစ်းဝယ္သူမ်ားက ကုန္အမွတ္တံဆိပ္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္က ပထမ၊ လက္လီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္က ဒုတိယ ထားသူေတြပါ။ သည္အုပ္စုမွာ ေယာက္်ားသား လႊမ္းမိုး (male dominated) ေစ်းဝယ္က်င့္ ရွိတတ္ၾကတယ္။ အထက္တန္းက်က် အမွတ္တံဆိပ္ေတြမွ ခံတြင္းေတြ႕သူေတြေပါ့။ သတင္း အခ်က္အလက္ သိပ္ရွာတာမ်ိဳး မရွိဘဲ အဓိက ကုန္အမွတ္ တံဆိပ္ေတြဘက္ လမ္းေၾကာင္း ရွာေလ့ရွိၾကတယ္။ ေအးေအးေဆးေဆးနဲ႔ ေရွးဦးဆန္ဆန္ ေနၾကသူေတြကေတာ့ ကုန္အမွတ္ တံဆိပ္ကို ဒုတိယ ထားသူေတြပါ။ မ်ားေသာအားျဖင့္ လက္လီ ေစ်းဝယ္ရာမွာ ကၽြမ္းက်င္ၾကတဲ့ မိန္းမအုပ္စုေတြ ပါတတ္တဲ့ သေဘာလည္း ေတြ႕ရသတဲ့။ လက္လီဆိုင္ ျမဲၾကသူေတြေပါ့။

“လက္လီ ေစ်းဝယ္တဲ့ ေနရာေတာ့ ငါ့မိန္းမ ဘယ္သူမွ မမီဘူး။ ၾကက္သြန္ဝယ္ရင္ ခ်င္းတက္ပါရေအာင္ ႏိႈက္တာ”

တန္ဖိုးႀကီးႀကီး ဝယ္သူေတြကေတာ့ ေစ်းဝယ္ဖို႔ထက္ သတင္း အခ်က္အလက္ကို မ်ားမ်ား ရွာေဖြခ်င္သူေတြ ခင္ဗ်။ ဝယ္တာ မဝယ္တာ အပထားလို႔ သတင္း အခ်က္အလက္ေတာ့ ရေအာင္ ရွာထားမဟဲ့ ဆိုသူေတြေပါ့။
“ငါ့ခယ္မေတြလည္း မထူးေပါင္ကြာ။သတင္း အခ်က္အလက္ အရင္ ရွာႏွင့္တာပါ။ ဝယ္ေတာ့မွ ငါ့ကို ပူဆာၾကတာ”
ဘယ္အရာမဆို လူတြင္က်ယ္ လုပ္ခ်င္သူေတြ၊ အေရးဆိုခ်င္ ျပႆနာ ရွာခ်င္သူေတြကလည္း တစ္အုပ္စု ရွိတတ္ပါတယ္။ သည္အုပ္စု ေစ်းဝယ္ရင္ ေစ်းႏႈန္းနဲ႔ ဆံုးျဖတ္တတ္ၾကတယ္။ ဘယ္တံဆိပ္ ဘယ္ေလာက္ ေကာင္းေကာင္း၊ ဘယ္ပစၥည္း ဘယ္ေလာက္ ကမ႓ာေက်ာ္ေက်ာ္ ေစ်းႏႈန္းမႀကိဳက္ရင္ လွည့္မၾကည့္ဘူး ဆိုသူေတြေပါ့။ သည္မွာလည္း ႏွစ္အုပ္စု ကြဲျပန္တယ္။ ရည္ရြယ္ခ်က္ ႀကီးၾကတဲ့ လူငယ္အုပ္စု (aspiring young) နဲ႔ သူတကာထက္ သာခ်င္တဲ့ လူႀကီးအုပ္စု (emulating old) ေတြပါ။ ႏွစ္စုစလံုးက သတင္း အခ်က္အလက္ေတာ့ ရွာၾကျပန္သတဲ့။

“ငါလည္း သူတကာထက္ သာခ်င္တဲ့စိတ္ ရွိသကြ။ အရပ္ျပဇာတ္ ကရင္ ဘုရင္လုပ္ရမွ”

တစ္မ်ိဳးကေတာ့ ယံုလြယ္တဲ့ ေဖာက္သည္ေတြ ခင္ဗ်။ Trusting patron ေခၚၾကတယ္။ ဆင္းရဲႏြမ္းပါး သူေတြလို႔ အဓိပၸာယ္ရတဲ့ downscale ေတြလို႔လည္း သမုတ္ၾကတယ္။ လက္လီ ဝယ္ရတာကို သဲႀကီးမဲႀကီး ႀကိဳက္ၾကတဲ့ မိန္းမေတြ မ်ားသတဲ့။ က်ီးအုပ္က်သလို တအာအာနဲ႔ ရွိတတ္ၾကေလရဲ႕။

“ငါ့မိန္းမလည္း လက္လီဝယ္တာ သိပ္ႀကိဳက္တယ္။ ထန္းလ်က္ တစ္ပိႆာဝယ္ရင္ တစ္ဆယ္သား ဆယ္ခါ ဝယ္တာကြ။ တစ္ခါဝယ္ရင္ ထန္းလ်က္ သံုးလံုးေလာက္ ပိုရတာကို မက္တာ။ အသံကေတာ့ တစ္ေယာက္တည္းနဲ႔ က်ီးၿပိဳသံကြ”
“ေစ်းဝယ္ရင္ သတိထားရမွာ ေတြ႕ရေသးတယ္ ကိုပါေတာရဲ႕။ ဘာသာစကား ျပႆနာ၊ ဘာသာေဗဒ ျပႆနာေတြ ေစ်းသည္နဲ႔ ေစ်းဝယ္ဆိုေပမဲ့ ေဆာင္ရန္ ေရွာင္ရန္ေတြလည္း ရွိတတ္တယ္”
“ငါကေတာ့ အဂၤလိပ္လို ေျပာဝယ္တာပဲ။ ပစၥည္းကို လက္နဲ႔ျပၿပီး this လို႔ ေျပာလိုက္တာ အဆင္ေျပသကြ”
“ေစ်းဝယ္ရင္ လိုတိုရွင္း ဝါက်ေတြ သံုးတာ ပိုေကာင္းတယ္။ Short and simple ေပါ့ဗ်ာ”
“ေခ်ာင္းဟန္႔လိုက္႐ံုေပါ့ကြာ”
“နာမ္စားထက္ နာမ္ကို ထပ္ကာထပ္ကာ သံုးရသဗ်”
“ၾကက္တူေရြးမွ မဟုတ္ဘဲကြာ”
“ဥပမာ တင္စား ခိုင္းႏိႈင္းတာမ်ားကလည္း ေရွာင္ႏုိင္ရင္ ေကာင္းတယ္”
“ပံုတိုပတ္စနဲ႔ ေျပာမကြာ”
“ပိုင္ဆုိင္ျခင္းျပ ပုဒ္ေတြလည္း ေရွာင္မရတဲ့၊ possessive forms ေတြေပါ့”
“မင္းေျပာပံုဆို ျမန္မာ သဒၵါစာအုပ္ ဖတ္ရမလို ျဖစ္ေနၿပီ”
“ႀကိယာ ဝိေသသနေတြလည္း မေကာင္းျပန္ဘူး။  adverbs ေတြေလ”
“ႀကိယာ ဝိေသသနမွ မသိဘဲနဲ႔၊ သံုးဖို႔ေတာ့ ေဝးေရာ”
“ေယဘုယ် ဆန္တာထက္ အထူးျပေျပာတာက ပိုထိေရာက္တယ္”
“ပါး႐ိုက္လိုက္တာ ပိုမေကာင္းဘူူးလားကြာ” ဝါးတားတား မေျပာရဘူး ကိုပါေတာရဲ႕။  Vague words ေတြကို ေျပာတာ”
“ဝါးတားတား မေျပာေပါင္ကြာ။ ဗလံုးဗေထြး ေျပာတာပါ”
“ႀကိယာႏွစ္ခြ သေဘာပါတဲ့ ဝါက်ေတြေတာ့ ေရွာင္မွ ေကာင္းသတဲ့”
“ငါက သံုးခြေျပာတာ မ်ားတယ္”

အီတလီ လူမ်ိဳးေတြက ေစ်းဝယ္ေတာ့မယ္ ဆိုရင္ ထပ္ကာထပ္ကာ ေသခ်ာေအာင္ ေမးတတ္တဲ့ အေလ့ရွိတယ္။ ကုန္ပစၥည္း အသစ္ဆိုရင္ ပိုလို႔ေတာင္ ေမးတတ္ၾကသတဲ့။ ဂ်ာမန္ေတြကေတာ့ ေမးေမးဝယ္ဝယ္ ဝယ္တာမ်ားတယ္။ သူတို႔က ကုန္ပစၥည္းကို စိတ္ႀကိဳက္ ၾကည့္ၿပီးမွ ေမးတာပါ။ ေမးၿပီဆိုရင္ ေရာင္းရဖို႔ ေသခ်ာပါၿပီ။ ဂ်ပန္ေတြကေတာ့ အေနာက္ဆန္ခ်င္တာမ်ားလို႔ ဒိန္ခ်ဥ္ ဝယ္စားတုိင္း မ်က္ႏွာ ႐ံႈ႕ၾကသတဲ့။ ဂ်ပန္လူမ်ိဳးက “ဟင့္အင္း” လို႔ ျငင္းရမွာ အင္မတန္ အားနာတတ္လို႔ ဇြတ္ထိုးေရာင္းလို႔ ေကာင္းတတ္ပါတယ္။

“ငါ့မိန္းမထက္မ်ား အားနာရဦးမလားကြာ။ ေစ်းသည္က ထိုးေရာင္းလို႔ ဒူးရင္းသီး ကားတစ္စီးတိုက္ ဝယ္လာတာ ရပ္ကြက္ထဲ တစ္အိမ္ ႏွစ္လံုး ေဝတာေတာင္ မကုန္ဘူး”

ေအာင္ေမာင္း

Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More

 
... ....
Design by Free WordPress Themes | Bloggerized by Lasantha - Premium Blogger Themes | Walgreens Printable Coupons